Fushata zgjedhore njëzetditore për Zgjedhjet Lokale që do të mbahen më 19 tetor fillon nesër dhe zgjat deri më 17 tetor në mesnatë.
“Edhe pse KSHZ-ja nuk është kompetente të ndërhyjë dhe të monitorojë fushatën zgjedhore, ne jemi kompetentë vetëm për rrjedhën e votimit në vetë qendrat e votimit në ditën e votimit, është prapëseprapë në interes të të gjithëve, të KSHZ-së dhe pjesëmarrësve, qytetarëve dhe shtetit që i organizon këto zgjedhje, që fushata zgjedhore të kalojë në mënyrën më të mirë të mundshme, domethënë në një atmosferë korrekte. Është zakon të ketë retorikë të ndryshme në çdo zgjedhje, por kjo është një zgjedhje, megjithatë, do t’u them pjesëmarrësve në zgjedhje, politikanëve, kandidatëve dhe partive se si do t’u qasen qytetarëve. E drejta e zgjedhjes është që qytetarët të vendosin lirisht për veten e tyre. Është korrekte që fushata zgjedhore të jetë me respekt për kundërshtarin politik, por mbi të gjitha, me respekt për rregulloret ligjore, dhe jo vetëm ato të parashikuara nga Kodi Zgjedhor, por edhe ato të destinuara për pjesëmarrësit nga të gjitha institucionet e tjera që janë kompetente të kontrollojnë rrjedhën e zgjedhjeve, shpenzimin e fondeve, mënyrën se si sillen kandidatët, partitë politike, etj., deklaroi Kondarko. Siç njoftoi Kondarko, në zgjedhje do të marrin pjesë 309 kandidatë për kryetarë bashkie, ndërsa numri i listave të konfirmuara për këshilltarë është 576.
“Numri i partive që marrin pjesë në këto zgjedhje është 22 parti, krahasuar me vitin 2021 kur kishte 27 parti. Tani kemi pak më shumë koalicione, 19 në numër. Në vitin 2021, kishim shtatë koalicione. Kjo për shkak të faktit se partitë më të mëdha politike LSDM kanë katër koalicione të ndryshme që veprojnë si katër entitete të ndryshme në varësi të numrit të partive, llojit të partive brenda koalicionit si entitete të veçanta, në komuna të ndryshme, ndërsa VMRO – DPMNE ka 11 koalicione të veçanta. Numri i grupeve të votuesve, që do të thotë kandidatë të pavarur që janë të përcaktuar si grupe votuesish me ligj, është 119 në këto zgjedhje lokale. Numri ishte pak më i ulët në vitin 2021, pak mbi 90”, tha kryetari i KSHZ-së.
Të drejtën e votës në zgjedhjet lokale e kanë 1,832,415 votues, nga të cilët 1,717,803 janë brenda vendit, ndërsa 112,000 të tjerët janë të regjistruar në regjistrin e posaçëm zgjedhor me persona që janë çregjistruar dhe punojnë ose banojnë përkohësisht jashtë vendit, 2,162 votues që vuajnë dënime me burg ose paraburgim dhe 450 votues që do ta ushtrojnë të drejtën e votës në azilet e pleqve. Nuk ka votim në diasporë për zgjedhjet lokale, por nëse personat që punojnë ose banojnë përkohësisht jashtë vendit udhëtojnë në vend, ata do të mund ta ushtrojnë të drejtën e votës.
Edhe pse numri i kandidatëve për kryetar bashkie të Qytetit të Shkupit është i madh, përkatësisht 16, dhe ka një numër më të madh listash këshilltarësh, Kondarko beson se kjo nuk do të ndikojë në kohën e votimit dhe nuk pret probleme. Procedura e votimit mbetet e njëjtë si në zgjedhjet e kaluara, por theksohet se edhe pse ka dy fletë votimi në 80 komunat dhe katër në Shkup, do të ketë vetëm një Listë Votuesish.
Fushata për Zgjedhjet Lokale 2025 fillon nesër. A është Komisioni Shtetëror i Zgjedhjeve gati për zbatimin dhe zhvillimin e këtyre zgjedhjeve?
KSHZ-ja është e përgatitur dhe vazhdimisht po bën përgatitjet e nevojshme paraprakisht, duke ndërmarrë të gjitha veprimet në përputhje me Kodin Zgjedhor, në kohën e duhur, së bashku me të gjitha këshillat zgjedhore, departamentet rajonale, gjithçka që është planifikuar në pritje të zhvillimit të zgjedhjeve është bërë. Përgatitjet tona, si formale ashtu edhe joformale, filluan shumë muaj para shpalljes së zgjedhjeve, në mënyrë që të gjitha aktivitetet zgjedhore të zhvillohen pa probleme, deri në fund të procesit zgjedhor dhe gjatë vetë fushatës zgjedhore.
Këto janë zgjedhjet më të mëdha për nga madhësia sepse kryetarët e komunave zgjidhen në 80 komuna dhe Qytetin e Shkupit dhe këshilltarët. Këto ditë ju shpallët numrin e të gjitha kandidaturave të konfirmuara për kryetarë komunash dhe këshilltarë. Përndryshe, për disa prej tyre u bënë konfirmime shtesë gjatë javës së kaluar. A mund të themi tani më në fund një numër përfundimtar se sa pjesëmarrës do të ketë në këto zgjedhje?
“Siç thatë edhe ju, zgjedhjet lokale janë për nga përkufizimi, më të mëdhatë dhe më komplekset dhe më të vështirat për t’u organizuar, si për KSHZ-në ashtu edhe për Komisionet Komunale Zgjedhore, por edhe për punën e vetë këshillave zgjedhore, të cilat de fakto e zbatojnë procesin zgjedhor në vend, të gjithë procedurën e votimit, që nga paraqitja e votuesve në qendrën e votimit, identifikimi, dhënia e fletëvotimit, gjetja e tij në Listën e Votuesve, numërimi i votave, përpilimi i procesverbaleve. Duke marrë parasysh që kemi edhe një model proporcional për zgjedhjen e këshilltarëve, një model mazhoritar për zgjedhjen e kryetarëve të bashkive, dhe në Shkup kemi në dhjetë komuna të Shkupit plus zgjedhjen e kryetarit të qytetit të Shkupot dhe këshilli të Shkupit, kështu që do të ketë katër fletëvotime. Ato janë më komplekse, më të gjera, të gjitha për sa i përket numrit të pjesëmarrësve në zgjedhje. Nuk është e pazakontë në këto zgjedhje, krahasuar me, të themi, Zgjedhjet Lokale të kaluara të vitit 2021, numri i pjesëmarrësve mund të jetë rritur me rreth një duzinë, 15 pjesëmarrës. Ne njoftuam pardje në seancën publike kur u hodh shorti për renditjen e fletëvotimit, 153 pjesëmarrës, në zgjedhjet lokale të vitit 2021, patëm diku rreth 140. Pra, numri i pjesëmarrësve është afërsisht i njëjtë. Numri i listave të konfirmuara nga Komisionet Zgjedhore Komunale, për kryetarët e bashkive në total në nivel të të gjithë vendit, sepse një paraqitës liste, përveç partive, koalicioneve dhe kandidatëve të pavarur, paraqitet në disa bashki. Numri i listave të konfirmuara për kryetarë bashkie, në total, është 309, numri i listave të konfirmuara për këshilltarë është 576, gjashtë lista për kryetarë bashkie janë refuzuar, katër lista për këshilltarë janë refuzuar. Në një bashki tjetër, afatet për konfirmimin e një liste këshilltarësh po ecin, dhe ky është numri përfundimtar. Numrat rendor janë hedhur, partitë janë të lira të fillojnë zbatimin e fushatës së tyre të hënën, më 29. Numri i koalicioneve që marrin pjesë në këto zgjedhje është pak më i lartë. Numri i partive që marrin pjesë në këto zgjedhje është 22 parti, krahasuar me vitin 2021 kur kishte 27 parti. Tani kemi pak më shumë koalicione, 19 në numër. Në vitin 2021 kishim 7 koalicione. Kjo për shkak të faktit se partitë më të mëdha politike LSDM kanë katër koalicione të ndryshme, të cilat veprojnë si katër entitete të ndryshme varësisht nga numri i partive, lloji i partive brenda koalicionit janë si entitete të veçanta, në komuna të ndryshme, ndërsa VMRO – DPMNE ka 11 koalicione të veçanta. Numri i grupeve të votuesve, që do të thotë kandidatë të pavarur që janë të përcaktuar si grupe votuesish me ligj, është 119 në këto zgjedhje lokale. Numri ishte pak më i ulët në vitin 2021, pak mbi 90.
Le të shpjegojmë vetëm për votuesit. Procedura e votimit do të jetë e njëjtë. Ju tashmë thatë se do të ketë një Listë Votuesish. Pajisjet biometrike do të përdoren përsëri për identifikimin e votuesve. A mbetet procedura e njëjtë si në zgjedhjet e kaluara?
Po, është e rëndësishme që votuesit dhe publiku të sqarohen. Këto janë zgjedhje lokale dhe siç thashë më parë, kemi dy fletëvotime në komuna, për këshillin dhe për kryetarin e bashkisë. Në Qytetin e Shkupit, në dhjetë komuna kemi 4 fletëvotime, për kryetarin e komunës dhe kryetarin e qytetit të Shkupit, këshilltarët e qytetit dhe këshilltarët komunalë. Megjithatë, këto janë vetëm një palë zgjedhje. Zgjedhjet lokale janë zgjedhje që shpallen me një akt shpalljeje nga Kryetari i Kuvendit, që do të thotë se kemi një Listë Votuesish në çdo qendër votimi. Pavarësisht faktit që ka dy fletëvotime në komuna, ose katër në Qytetin e Shkupit, Lista e Votuesve në çdo qendër votimi është një, dhe qytetarët do të identifikohen një herë duke lënë një gjurmë gishti në gjurmën e gishtit dhe një nënshkrim në Listën e Votuesve. Pra, nuk ka identifikim të dyfishtë ose katër herë në Qytetin e Shkupit. Ata do të marrin dy, ose 4 fletë votimi, por identifikimi dhe nënshkrimi është një herë, ose në një listë votuesish. Pra, metoda e votimit mbetet e njëjtë. Kjo është specifika. Ashtu si një krahasim me zgjedhjet e kaluara, parlamentare dhe presidenciale të vitit të kaluar, atje patëm dy lloje të ndryshme zgjedhjesh, dhe për këtë arsye kishte dy lista të veçanta votuesish për secilin lloj zgjedhjesh, dhe për këtë arsye qytetarët nënshkruan dy herë. Tani ata do të nënshkruajnë vetëm një herë në ekstraktin nga Lista e Votuesve.
Kur flasim për Qytetin e Shkupit, ka 16 kandidatë për kryetar komunash dhe disa lista për këshilltarë. Kjo gjithashtu nënkupton më shumë kohë për votuesit për të përfunduar procesin e votimit. A prisni që koha e votimit të rritet dhe sa do të zgjasë votimi?
Votimi do të jetë normal, i zakonshëm, dhe është normale që thatë se për zgjedhjet lokale kemi dy fletë votimi, në qytetin e Shkupit katër. Gjithashtu patëm dy fletë votimi vitin e kaluar, në të njëjtën ditë patëm zgjedhje të dyfishta, presidenciale dhe parlamentare, dhe votimi ishte normal dhe i zakonshëm atëherë, për sa i përket kohës së nevojshme për votim. Fizikisht është normale që teorikisht të duhet më shumë kohë, por asgjë nuk është e diskutueshme ose e pazakontë sepse zgjedhjet lokale janë të tilla, votuesit e dinë këtë, këshillat zgjedhore e dinë këtë, kështu që nuk presim që të shkaktojë vonesa, turma, votimi do të zhvillohet normalisht. Këshilli zgjedhor ka udhëzime se si të organizojë votuesit që i afrohen qendrave të votimit. Ekziston një sekuencë veprimesh e përcaktuar saktësisht që ndërmerren në qendrën e votimit. Votuesi hyn, identifikohet me një kartë identiteti ose pasaportë të vlefshme, e gjen veten në Listën e Votuesve, lë shenjën e gishtit, i jepet një fletë votimi, firmos Listën e Votuesve, e vendos fletën e votimit në kutinë e votimit, në mënyrë që, është normale që votimi të kryhet në këtë mënyrë. Identifikimi bëhet një herë, ata marrin dy ose katër fletë votimi në të njëjtën kohë, pas një ekrani fletët e votimit mblidhen fshehurazi në mënyrë që të mos marrë shumë kohë dhe të mos jetë diçka që do ta ngadalësojë procesin.
Duke folur për këshillat zgjedhore, a janë të pajisur plotësisht dhe kur do të fillojë trajnimi i tyre, duke marrë parasysh se këto janë përbërje të reja të këshillat zgjedhore? Ndërkohë, pati edhe përjashtime të caktuara në komisionet zgjedhore komunale. A janë të kompletuara?
Po, ky proces ka vazhduar prej disa javësh për të kompletuar përbërjen e komisioneve zgjedhore komunale, gjë që ne si KSHZ e bëjmë sepse jemi kompetentë dhe kjo po bëhet, ata janë në detyrë, kanë edhe një vit mandat. Pra, ata kanë një mandat pesëvjeçar, ndryshe nga këshillat zgjedhore që kanë një mandat katërvjeçar. KKZ-ja mundet, për arsye objektive, një anëtar, një zëvendës ka mundësinë në ligj, arsye personale, familjare, shëndetësore duke propozuar dokumentacion të përshtatshëm, ne e bëjmë këtë për të siguruar një përbërje të plotë për funksionimin e organit zgjedhor. Pesë anëtarë plus pesë zëvendës. Sigurisht, ata kanë zëvendësit e tyre, por për sa kohë që mundemi në pritje të zgjedhjeve, ne po kërkojmë që të jetë një përbërje funksionale e plotë. Ka edhe arsye të tjera objektive, ata mungojnë në shtet, kanë humbur statusin e tyre si nëpunës civilë, ka një papajtueshmëri funksionesh, për shembull, ata kanë kandiduar për poste në një listë zgjedhore. Këto janë të gjitha arsye objektive për të cilat komisionet komunale zgjedhore përjashtohen dhe përbërja e tyre plotësohet. Përsëri patëm zgjedhjen e një përbërjeje krejtësisht të re të këshilleve zgjedhore me përzgjedhje të rastësishme sipas bazës që kemi të administratës shtetërore dhe publike nga Ministria e Administratës Publike. Kjo bëhet nga KKZ-ja, ata zgjedhin këshillet zgjedhore sipas një procedure të përcaktuar në mënyrë strikte. Pra, nuk ka faktor njerëzor atje, dhe përzgjedhja është e rastësishme. Një pjesë e këshilleve zgjedhore janë nga administrata publike dhe shtetërore, pjesa tjetër ka një anëtar dhe një pozicion zëvendësi – opozita, partitë i propozojnë ata ad hoc për çdo zgjedhje në këshillet zgjedhore. Trajnimi i tyre është tashmë në vazhdim. Më parë kemi kryer trajnime dhe ricertifikime të trajnerëve tanë të autorizuar të cilët, sipas planit dhe programit, trajnojnë të gjitha 3480 këshille zgjedhore në të gjithë vendin, që do të thotë gati 35 mijë njerëz, së bashku me administratën dhe anëtarët e partisë, të gjithë kanë trajtim të barabartë. Ata kanë manuale trajnimi të përshtatshme për këtë. Dhe për herë të parë, si një risi dhe për të lehtësuar punën e vetë anëtarëve të këshillit zgjedhor, ne prezantuam edhe një mini manual të ashtuquajtur xhepi, një version të shkurtër të manualit me veprimet më të rëndësishme, të cilin ata do të jenë në gjendje ta lexojnë shpejt, domethënë ta kenë në dispozicion ditën e votimit në qendrën e votimit me vete, gjë që është ende një hap përpara në profesionalizimin dhe metodën e trajnimit të organeve zgjedhore.
Lista e Votuesve është mbyllur tashmë. Sa votues kanë të drejtë vote në zgjedhjet lokale?
Po, më 26 shtator, sipas Ligjit, ishte afati i fundit për mbylljen e Listës përfundimtare të Votuesve. Ne e bëmë këtë në një seancë publike. Numri i përgjithshëm i votuesve të regjistruar për këto zgjedhje lokale është 1,832,415 votues, qytetarë me të drejtë vote që plotësojnë të gjitha kërkesat ligjore për të qenë në Listën e Votuesve. Njëzet ditë më parë, ne kryem një inspektim publik të Listës së Votuesve në të gjitha zyrat rajonale të KSHZ-së. Menjëherë, qytetarët patën mundësinë të paraqisnin fizikisht një kërkesë për ndryshime, fshirje, shtesa në Listën e Votuesve, por paralelisht me inspektimin publik fizikisht në zyrat rajonale, një inspektim publik u krye edhe elektronikisht përmes faqes së internetit të KSHZ-së. Sipas të dhënave tona, në zyrat rajonale, pothuajse shtatë mijë qytetarë kryen drejtpërdrejt një inspektim publik, ndërsa pothuajse 20 mijë qytetarë kryen një inspektim publik elektronik gjatë inspektimit publik. Megjithëse vërej se inspektimi publik elektronik mund të kryhet gjatë gjithë vitit dhe kur nuk ka zgjedhje. Ne e përditësojmë Listën e Votuesve katër herë në vit bazuar në të dhënat e marra nga Ministria e Brendshme. Gjatë zgjedhjeve, ne marrim të dhëna të posaçme nga Ministria e Brendshme, konkretisht për procesin zgjedhor. Ato përpunohen nga Enti Shtetëror i Statistikave në mënyrë që Lista e Votuesve të kontrollohet pavarësisht kësaj, qytetarët ende kanë të drejtë të kundërshtojnë nëse ka ndonjë gabim teknik dhe mund të paraqesin një ankesë në lidhje me të drejtat e tyre personale të votimit. Nëse ka baza, ne do t’u japim atyre konfirmim se ata mund ta ushtrojnë të drejtën e tyre të votës.
Një nga specifikat e këtyre zgjedhjeve është se diaspora nuk ka të drejtë vote. Kur paraqitët të dhënat në Listën e Votuesve, ju paraqitët edhe të dhëna në listën e posaçme të votuesve për personat që nuk jetojnë në Maqedoni. Mendoj se numri ishte 112,000.
Po, e thamë këtë në seancën publike. Duhet të sqarohet për publikun se në zgjedhjet lokale nuk ka organizim të votimit në diasporë, domethënë në Përfaqësitë Diplomatike dhe Konsullore, gjithsej 52 në numër, siç është votimi për zgjedhjet presidenciale dhe parlamentare. Pra, qytetarët që janë jashtë vendit për qëndrim dhe punë jashtë vendit janë të regjistruar në Listën e Votuesve si Listë e Veçantë Votuesish. Ata që kanë regjistruar mungesën e tyre nga vendi dhe që kanë munguar për më shumë se një vit. Ky është numri prej 112 mijë që na është dhënë nga Ministria e Brendshme, dhe të gjithë për çdo qendër votimi janë në përputhje me ligjin, mendoj se ishte dispozita e 45-të ose e 46-të e Ligjit, të vendosur në një Listë të Veçantë Votuesish, në mënyrë që nëse dikush ka mundësi të vijë dhe dëshiron të votojë, të mund ta ushtrojë të drejtën e tij në qendrën e votimit sipas vendbanimit ku është regjistruar dhe ku ka një adresë të vlefshme të regjistruar sipas një dokumenti personal të vlefshëm. Pra, kjo nuk është e diskutueshme. Ata mund ta ushtrojnë të drejtën e tyre për të votuar. Numri i përgjithshëm i votuesve të regjistruar nga ata 1,832,415 është 1,717,803, ndërsa 112,000 të mbetur mungojnë përkohësisht për punë ose qëndrim jashtë vendit, janë çregjistruar, janë çregjistruar për më shumë se një vit, por kanë një vendbanim në Maqedoni. Në këtë numër total prej 1,832,000 personash përfshihen gjithashtu 2,162 votues që po vuajnë dënime me burg ose paraburgim, ose 450 votues që do të ushtrojnë të drejtën e tyre për të votuar në azile pleqsh.
A keni statistika, ose numra, të njerëzve që tani po bëhen të rritur dhe do të kenë të drejtë vote në zgjedhjet lokale?
Sipas Kodit Zgjedhor, KSHZ-ja nuk është e detyruar ta ndajë numrin e votuesve sipas parametrave, kategorive statistikore të ndryshme. Megjithatë, ne kemi ndarë numrin e votuesve të rinj, votuesve të rinj në bazë të moshës madhore që fitojnë të drejtën e votës në këto zgjedhje lokale dhe kemi bërë dy statistika. Njëra është se nga fillimi i këtij viti, nga 1 janari 2025 deri më 19 tetor 2025, afërsisht 21 mijë qytetarë do të fitojnë të drejtën e votës në bazë të moshës madhore. Ndërsa të dhënat e krahasuara me periudhën e zgjedhjeve të fundit nga maji 2024 deri në tetor 2025, numri i qytetarëve të rritur që do të fitojnë të drejtën e votës midis dy cikleve zgjedhore, për një periudhë prej rreth një viti e gjysmë, është afërsisht 38 mijë qytetarë. Votimi do të zhvillohet në 3480 qendra votimi, siç parashikohet me ligj.
Sa qendra votimi kanë më pak se dhjetë votues dhe a ka pasur ndonjë ndryshim në vendndodhjen e disa qendrave të votimit?
Javën e kaluar, në një seancë publike, shpallëm Përshkrimin e plotë të Qendrave të Votimit si një detyrim në procesin zgjedhor. Kjo është për të informuar vetë qytetarët si votues. Vetë përshkrimi përmban vendbanimin, qytetin, adresën dhe objektin e votimit – a është objekt publik, kopsht, shkollë… Në shumicën e rasteve, nuk ka ndryshim në qendrat e votimit. Është gjithmonë e zakonshme që një numër i caktuar ndryshimesh minimale të ndodhin objektivisht nëse nuk ka kushte për votim fizik në objekt. Gjithashtu kemi disa vendbanime rurale ku nuk kemi objekte publike dhe me ligj duhet të marrim me qira. Këto janë diku rreth 300 deri në 400 qendra votimi ku votimi zhvillohet jashtë objekteve publike çdo vit. Dhe kjo është arsyeja pse ne marrim me qira objekte që i përshtatim për të përmbushur kushtet e nevojshme pas një inspektimi në vend nga departamentet tona rajonale në qytetet përkatëse. Konkretisht, nën 10 votues të regjistruar, sipas Ligjit Zgjedhor, votimi nuk zhvillohet në atë qendër votimi, megjithatë, ata qytetarë që janë në Listën e Votuesve dhe janë nën dhjetë vjeç të regjistruar e ushtrojnë të drejtën e tyre për të votuar në qendrën e votimit më të afërt fqinje, në mënyrë që e drejta e votës t’u garantohet atyre dhe ata informohen gjithashtu për këtë në përshkrimet e qendrave të votimit, të cilat Komisionet Komunale Zgjedhore brenda secilës komunë janë gjithashtu të detyruara t’i publikojnë jo më vonë se 22 ditë para zgjedhjeve në vende publike për të informuar qytetarët. Qendra të tilla votimi ku kemi nën dhjetë votues të regjistruar janë gjithsej 132 për këto zgjedhje. Pra, ata do të votojnë, por votimi do të zhvillohet në një Listë të Veçantë Votuesish në atë qendër votimi nga këshilli zgjedhor më i afërt me ta, në mënyrë që të mos angazhojmë këshille zgjedhore shtesë për këto 132 qendra votimi. Ndërsa nga ana tjetër, kemi qendra votimi ku kemi mbi një mijë votues të regjistruar. Janë 70 qendra të tilla votimi në këto zgjedhje lokale. Dhe kudo që patëm mundësi për shkak të funksionalitetit të votimit, i shpërndamë votuesit që ishin mbi një mijë votues në qendrat e votimit fqinje. Fizikisht është i njëjti vend votimi, por i shpërndamë në dhomën fqinje në mënyrë që të mos ketë konfuzion për qytetarët në lidhje me vendndodhjen e tyre. Kishte raste të jashtëzakonshme, por këto janë dy ose tre raste në të gjithë vendin ku, për shkak të mangësive fizike të vendeve të votimit, nuk kishte mundësi në kopshtet ose shkollat përkatëse për shkak të rinovimit, rrënimit ose situatave të ngjashme, të zhvillohej votimi. Ne e organizuam këtë për disa qendra votimi në nivel të të gjithë vendit në vendet fqinje më të afërta dhe i informuam qytetarët për këtë në kohën e duhur.
A do të kushtojnë zgjedhjet aq sa është planifikuar? Përafërsisht 9.6 milionë euro apo do të tejkalohet ky kuadër?
Ne do t’i zhvillojmë zgjedhjet brenda fondeve të planifikuara dhe të miratuara nga Ministria e Financave. Natyrisht, në fund të zgjedhjeve, pasi të përmbledhim të gjitha aktivitetet zgjedhore, varësisht nëse dhe në sa vende do të ketë një raund të dytë votimi, kjo do të përfshijë kosto të caktuara për organizim, transport, materiale etj. Pas çdo zgjedhjeje, ne i paraqesim një raport Parlamentit, një raport të plotë mbi zgjedhjet e zhvilluara, përfshirë një raport financiar. Ne përpiqemi gjithmonë t’i përdorim fondet në mënyrë racionale për të gjitha qëllimet, kështu që pres që të shpenzojmë edhe më pak se kaq. Çdo gjë që nuk do të shpenzohet do të kthehet në Buxhetin e Shtetit.
Ka afate të veçanta për regjistrimin e personave të sëmurë dhe të paaftë për të votuar në zgjedhje dhe për publikimin e sondazheve.
Këto janë çështje shumë të rëndësishme sepse e drejta për të votuar nga shtëpia një ditë para zgjedhjeve u garantohet të gjithë atyre që plotësojnë kushtet për arsye shëndetësore. Afati i fundit për regjistrim për këtë lloj votimi është shtatë ditë para ditës së votimit në komisionet komunale zgjedhore nëpërmjet prokurës ose elektronikisht nëpërmjet email-it me dorëzimin e dokumentacionit të nevojshëm mjekësor si provë. Këshlillat tona zgjedhore do ta zhvillojnë votimin në shtëpitë e tyre. Afati i fundit për publikimin e sondazheve është pesë ditë para ditës së zgjedhjeve, që do të thotë anketimi i opinionit publik. Në pjesën që u përmend për votimin e personave të sëmurë dhe të pafuqishëm, si dhe të gjitha kategorive të tjera të personave, rrjedhën e votimit, rregullat e votimit, ndalimet për atë që lejohet dhe atë që nuk lejohet të bëhet në qendrën e votimit, do të zhvillojmë një fushatë edukative dhe informuese që nga fillimi i javës së ardhshme me mjete të ndryshme mediatike dhe video, etj., audio, televizion, në mënyrë që e gjithë kjo të kontribuojë në informimin më të mirë të qytetarëve rreth ushtrimit të së drejtës së tyre të votës.
Z. Kondarko, fushata zgjedhore fillon nesër dhe përfundon më 17 tetor. Cili është mesazhi juaj si Kryetar i Komisionit Shtetëror Zgjedhor për të gjithë pjesëmarrësit në këto zgjedhje?
Komisioni Shtetëror i Zgjedhjeve nuk është i përshtatshëm t’u dërgojë mesazhe specifike pjesëmarrësve në zgjedhje, por është në interes të të gjithëve që zgjedhjet të zhvillohen në atmosferën më të mirë demokratike dhe korrekte, kryesisht në pjesën e fushatës zgjedhore. Edhe pse KSHZ-ja nuk është kompetente të ndërhyjë në pjesën dhe të monitorojë fushatën zgjedhore, ne jemi kompetentë vetëm për rrjedhën e votimit në vetë qendrat e votimit në ditën e zgjedhjeve, prapëseprapë është në interes të të gjithëve, si të KSHZ-së ashtu edhe të pjesëmarrësve, qytetarëve dhe shtetit që organizon këto zgjedhje, që fushata zgjedhore të zhvillohet në rendin më të mirë të mundshëm, domethënë në një atmosferë korrekte. Është zakon të ketë retorikë të ndryshme në çdo zgjedhje, por kjo megjithatë është një përzgjedhje, e pjesëmarrësve në zgjedhje, politikanëve, kandidatëve dhe partive se si do t’u qasen qytetarëve. E drejta për të zgjedhur është që qytetarët të vendosin lirisht për veten e tyre. Është e saktë që fushata zgjedhore duhet të zhvillohet me respekt për kundërshtarin politik, por mbi të gjitha, me respekt për rregulloret ligjore, jo vetëm ato të parashikuara nga Kodi Zgjedhor, por edhe ato të destinuara për pjesëmarrësit nga të gjitha institucionet e tjera që janë përgjegjëse për kontrollin e rrjedhës së zgjedhjeve, shpenzimin e fondeve, mënyrën se si sillen kandidatët, partitë politike etj. Është në interes të të gjithëve që mesazhi të jetë që zgjedhjet të zhvillohen në një atmosferë korrekte demokratike. Është e zakonshme që të ketë një rritje të intensitetit të fushatës zgjedhore, jemi mësuar me të, por prapëseprapë ajo duhet të jetë brenda disa kornizave të pranueshme demokratike që do të lënë një përshtypje pozitive në të gjithë procesin zgjedhor.
